Statlas
Achtkarspelen

Gemeente Achtkarspelen

Wonen in Achtkarspelen

Foto: Hardscarf · CC BY-SA 3.0

Woningen, woonlasten, energie en duurzaamheid, en wat er gebouwd wordt.

Op deze pagina: Bouwjaren · Woonlasten · Duurzaam wonen · Energie en kosten · Plannen en vergunningen · Zelfde buurt, andere plek. De algemene cijfers staan op de overzichtspagina van Achtkarspelen.

Wanneer zijn de woningen gebouwd

De meeste woningen in de gemeente Achtkarspelen zijn gebouwd tussen 1965 en 1974. De helft van de woningen is in ongeveer 1973 of eerder gebouwd.

Van de 12.477 woningen in de gemeente Achtkarspelen is 15% van voor 1945 (Nederland: 18%) en 9,9% van 2005 of later (Nederland: 17%).

Mediaan bouwjaar
ongeveer 1973
Nederland: ongeveer 1977
Meeste woningen
1965–1974
23% van de woningen

Woningen per bouwperiode

Gemeente Achtkarspelen Nederland
Voor 1945
15%
18%
1945 t/m 1964
14%
14%
1965 t/m 1974
23%
15%
1975 t/m 1984
16%
14%
1985 t/m 1994
12%
12%
1995 t/m 2004
8,8%
10%
2005 of later
9,9%
17%
Aandeel van de woningen per bouwperiode. Het bouwjaar is dat van het pand waarin de woning zit: het jaar waarin het pand voor het eerst werd opgeleverd, ook als het later is verbouwd.

Het middelste bouwjaar van een gemeente is berekend uit de bouwklassen van het CBS en daarom een schatting.

Bron: CBS, tabel 82550NED (Voorraad woningen naar bouwjaarklasse, 1 januari 2026; gemeente en Nederland). Licentie CBS: CC BY 4.0.

Woonlasten

In Achtkarspelen betaalt een huishouden dat een eigen woning bewoont gemiddeld € 841 per maand aan wonen, een huurder gemiddeld € 658. Dat is inclusief hypotheek of huur, belastingen, energie en water. Eigenaren zitten € 137 onder het landelijk gemiddelde, huurders € 138 onder het landelijk gemiddelde.

Per maand, gemiddeld (2024)

Achtkarspelen Nederland
Eigenaar-bewoner, eenpersoonshuishouden
€ 656
€ 736
Eigenaar-bewoner, meerpersoonshuishouden
€ 887
€ 1.054
Huurder, eenpersoonshuishouden
€ 573
€ 689
Huurder, meerpersoonshuishouden
€ 746
€ 890
Totale woonlasten per maand: hypotheek of huur, plus belastingen, energie en water. Eenpersoons en meerpersoons zijn gewogen gemiddelden van de huishoudtypen van CBS.
Daarvan bijkomend voor eigenaren (belastingen, energie, water)
€ 266
Daarvan bijkomend voor huurders
€ 235
Woonlasten eigenaren: goedkoper dan 94% van de gemeenten
Woonlasten huurders: goedkoper dan 99% van de gemeenten

Gemeentelijke heffingen per inwoner (2026, begroot)

De gemeente verwacht in 2026 per inwoner € 424 op te halen met OZB op woningen, afvalstoffenheffing en rioolheffing samen. Dat is goedkoper dan in 64% van de gemeenten.

Achtkarspelen Nederland
OZB woningen
€ 169
€ 177
Afvalstoffenheffing
€ 151
€ 155
Rioolheffing
€ 104
€ 121
Begrote opbrengst per inwoner. Dit is geen tarief en niet wat een huishouden betaalt: een huishouden telt meerdere inwoners en een deel van de OZB komt van niet-woningen.

Alle gemeenten op woonlasten · gemeenten in Fryslân

Bron: CBS StatLine, tabellen 85950NED (woonlasten huishoudens, 2024, voorlopig) en 83642NED (gemeentebegrotingen, heffingen per gemeente, begroting 2026). Licentie: CC BY 4.0. De tabellen bevatten geen tarieven (OZB-percentage of bedrag per container), alleen bedragen en opbrengsten.

Hoe duurzaam wonen de mensen hier

Woningen in deze gemeente gebruiken 27% meer gas dan gemiddeld in Nederland; 45% heeft zonnepanelen. 5% van de woningen heeft geen aardgas (Nederland: 12%).

Gemiddeld verbruik van woningen in de gemeente Achtkarspelen, vergeleken met Nederland. Cijfers uit 2025.

Aardgas per woning
1.000 m³
Nederland: 790 m³
Elektriciteit van het net
2.760 kWh
Nederland: 2.580 kWh
Woningen zonder aardgas
5%
Nederland: 12%
Woningen met zonnepanelen
45%
Nederland: 37%
Meer gasverbruik per woning dan 83% van de gemeenten in Nederland
Minder woningen met zonnepanelen dan 58% van de gemeenten in Nederland

Gasverbruik per woning

Achtkarspelen Nederland
Aardgas per jaar (m³)
1.000
790
Gemiddeld aardgasverbruik per woning, in kubieke meter per jaar.

Elektriciteit per woning

Achtkarspelen Nederland
Van het net per jaar (kWh)
2.760
2.580
Gemiddelde levering van elektriciteit per woning, in kWh per jaar. Wat zonnepanelen zelf opwekken en direct gebruiken telt hier niet mee, een woning met panelen haalt dus minder van het net.

Aardgasvrij, zonnepanelen en stadsverwarming

Achtkarspelen Nederland
Woningen zonder aardgas
5%
12%
Woningen met zonnepanelen
45%
37%
Stadsverwarming (2022)
0%
7%
Aandeel van de woningen. Stadsverwarming is een warmtenet voor de wijk of stad; dat cijfer is van 2022.

Energielabels van de woningen

Van de woningen met een geregistreerd energielabel in de gemeente Achtkarspelen heeft 34% label A of beter en 14% label E, F of G (Nederland: 45% en 10%).

Achtkarspelen Nederland
A of beter (A t/m A++++)
34%
45%
B
18%
15%
C
24%
22%
D
9,2%
7,8%
E
6,0%
4,4%
F
3,4%
2,4%
G
4,8%
2,7%
Aandeel van de woningen en andere gebouwen met een geregistreerd energielabel, per labelklasse. Niet elke woning heeft een label.

Het gaat om gemiddelden. Wat een huishouden gebruikt hangt onder meer af van het type woning, het bouwjaar, het aantal bewoners en het weer in dat jaar.

Bron: CBS, Kerncijfers wijken en buurten 2025 (tabel 86165NED; gas, elektriciteit, aardgasvrije woningen en zonnepanelen). Licentie: CC BY 4.0. Energielabels: RVO (EP-Online), via RIVM Atlas Leefomgeving, laag Energielabels van gebouwen, stand november 2026 (een label telt mee per adres in een pand; woningen en andere gebouwen samen; per wijk en buurt naar ligging van het pand). Licentie: Public Domain Mark. Stadsverwarming: CBS, tabel 85677NED (Woningen; hoofdverwarmingsinstallaties, wijken en buurten, 2022), CC BY 4.0.

Energie en kosten

Een gemiddelde woning in deze gemeente gebruikt per jaar ongeveer 1.000 m³ aardgas en 2.760 kWh stroom van het net. Tegen gemiddelde tarieven is dat een schatting van ongeveer € 2.150 per jaar (circa € 200 per maand). Dat is 19% hoger dan gemiddeld in Nederland.

Gemiddelden voor de gemeente Achtkarspelen, vergeleken met Nederland. Het verbruik komt uit 2025 (CBS); het bedrag is een schatting, geen meting.

Geschatte kosten per jaar
€ 2.150
Nederland € 1.800
Aardgas per woning
1.000 m³
Nederland 790 m³
Stroom van het net
2.760 kWh
Nederland 2.580 kWh
Label A of beter
34%
Nederland 45%
Achtkarspelen Nederland
Geschatte energiekosten per jaar (€)
2.165
1.818
Aardgas per jaar (m³)
1.000
790
Stroom van het net per jaar (kWh)
2.760
2.580
Gemiddelde woning. De kosten zijn verbruik maal een vast tarief, afgerond op 50 euro.

Energielabels van de woningen

34% van de woningen heeft label A of beter en 14% label E, F of G (Nederland: 10% met E, F of G). Een slechter label betekent meestal dat een woning meer energie nodig heeft om warm te blijven, dus een hogere rekening bij hetzelfde stookgedrag. Isolatie en een warmtepomp kunnen die rekening verlagen.

Achtkarspelen Nederland
Label A of beter
34%
45%
Label E, F of G
14%
10%
Aandeel van de woningen met een energielabel.

Hoe is de schatting gemaakt?

Gemiddeld aardgasverbruik maal 1,42 euro per m³, plus gemiddeld stroomverbruik van het net maal 0,27 euro per kWh. Dat zijn afgeronde gemiddelde tarieven voor een variabel contract, inclusief belastingen en btw (schatting, oktober 2026; bron: CBS, gemiddelde energietarieven voor consumenten). Vaste kosten, zoals vastrecht en netbeheer, zitten er niet in. Wie zonnepanelen heeft, haalt minder stroom van het net, en een eigen contract wijkt af van het gemiddelde. Het is dus een vergelijking tussen plekken, geen voorspelling van jouw rekening. Een buurtgemiddelde zegt ook niets over één huishouden. Het inkomen laten we hier bewust buiten beschouwing, omdat een gemiddelde voor een buurt niets zegt over wat een gezin zich kan veroorloven.

Bronnen: CBS, Kerncijfers wijken en buurten 2025 (gas en stroom, tabel 86165NED, licentie CC BY 4.0); energielabels van RVO (EP-Online), via RIVM Atlas Leefomgeving, licentie Public Domain Mark 1.0; tarieven: CBS, gemiddelde energietarieven voor consumenten (CBS, licentie CC BY 4.0). Verbruik is dat van een gemiddelde woning.

Wat wordt hier gebouwd?

Gemeenten maken elke aanvraag en elk besluit voor een omgevingsvergunning bekend in het gemeenteblad. Dit is het aantal bekendmakingen in de gemeente Achtkarspelen in de afgelopen 12 maanden, ingedeeld op soort. Een vergunning kan twee keer voorkomen: bij de aanvraag en bij het besluit.

Bekendmakingen in de gemeente
559
afgelopen 12 maanden

Per 1.000 woningen

Gemeente Achtkarspelen Nederland
Alle vergunningen
45
40
Aantal bekendmakingen per 1.000 woningen in de afgelopen 12 maanden.

Een uitsplitsing naar soort en per wijk of buurt staat voorlopig alleen op de pagina's van gemeenten in de provincie Utrecht.

Bron: Officiële Bekendmakingen (gemeenteblad), KOOP, bekendmakingen van november 2025 tot en met november 2026, licentie CC0. Niet alles wordt bekendgemaakt: vergunningen die geen publicatie vragen en meldingen ontbreken. Welke gemeente wat in het gemeenteblad zet, verschilt.

Zelfde gemeente, andere plek

Dit zijn de plekken in Nederland die het meest op Achtkarspelen lijken in wie er wonen, het soort woningen en hoe stedelijk het is, met telkens één verschil. De WOZ-waarde telt niet mee in de vergelijking.

Achtkarspelen, maar goedkoper

  • Pekela€ 81.000 lagere WOZ-waarde (28%)
  • Veendam€ 55.000 lagere WOZ-waarde (19%)

Achtkarspelen, maar groener

Achtkarspelen, maar in een andere regio

Andere onderwerpen